Κάθε άνθρωπος διατηρεί στην ψυχή του ένα αόρατο και σιωπηλό σύμπαν προσώπων τα οποία έχουν σμιλεύσει το αξιακό του αποτύπωμα. Άλλα μπορεί να βρίσκονται εν ζωή, κι άλλα να έχουν διαβεί το ύστατο όριο του γήινου κύκλου τους. Για μεν τα εν ζωή υπάρχει η πιθανότητα είτε να τα γνωρίζει ή να μην τα έχει συναντήσει ποτέ. Συνήθως όμως έλκεται από εκείνα τα απόντα, από εκείνες τις μακρινές μορφές που τον άγγιξαν. Αυτή η αχλύ του παρελθόντος τον συνεπαίρνει και τον καλεί μυστηριακά σε μια απαράμιλλη κατάδυση στη ζωή των μεγάλων περασμένων σκιών. Συχνά, και υπό ανεξήγητες συνθήκες, αυτές τον βοηθούν ανοίγοντάς του δρόμο για να εντρυφήσει στο έργο τους, να αναμετρηθεί με τις σιωπές τους. Και τότε, εάν η πέννα του πειθαρχεί στον νου, στη γνώση και στα συναισθήματά του, συνεπαρμένος από την εσωτερική του ώθηση με την άϋλη συνάντηση των άηχων μορφών, σκύβει με προσήλωση, σεβασμό και σαγήνη στην προσωπικότητά τους και μεταφέρει επί χάρτου το απόσταγμα της αναζήτησής του.
Έτσι έκανε ο ευγενής, σεμνός και σεβαστός Τάκης Δεσαλέρμος. Έγραψε για αυτές τις μεγάλες σιωπές στο ιστορικό κεφαλλονίτικο περιοδικό της ακριβής μου φίλης Αμαλίας Βουτσινά. Κι ύστερα, μάζεψε τα μικρά και σπουδαία πονήματά του κι εξέδωσε το βιβλίο: «30 Επιφανείς Κεφαλονίτες». Εάν κάποιος αναρωτιέται γιατί ο Τάκης επέλεξε αυτές τις συγκεκριμένες προσωπικότητες, η απάντηση αναδύεται από όλα όσα προανέφερα βιωματικά σκεπτόμενη.
Ηλίας Μηνιάτης και Νικόδημος Β΄ Μεταξάς, Ιάκωβος Πυλαρινός και Γεράσιμος Φωκάς, Πέτρος Μελισσηνός και Γεώργιος Χωραφάς, Παναγής Καββαδίας και Σπυρίδων Μαρινάτος, Πέτρος Κατσαΐτης και Ιούλιος Τυπάλδος Πρετεντέρης, Παύλος Καλλιγάς και Ιωάννης Σκαλτσούνης, Γεράσιμος Μαυρογιάννης και Νικόλαος Τζανής Μεταξάς, Διονύσιος Βούρβαχης και Κωνσταντίνος Μεταξάς, είναι κάποιοι που καθήλωσαν τον Τάκη και τον παρώθησαν να διερευνήσει τον βίο και την συνεισφορά τους στα κοινά σε όλες τις εκφάνσεις: Εκκλησία, επιστήμες, λογοτεχνία, πολιτική.
Ο Τάκης δεν στέκεται μόνο σε αυτά που ήδη γνωρίζουμε μέσα από μεγάλους ιστοριογράφους όπως ο Ηλίας Τσιτσέλης ή ο Άνθιμος Μαζαράκης. Δίνει πληροφορίες φέρνοντας τη θεματική του μέχρι το σήμερα. Δεν αρκείται π.χ. στην ιδιότυπη «Ιφιγένεια» του Κατσαΐτη του 1720, αλλά την συνδέει με τον Φώτο Πολίτη το 1920, με τον Ακαδημαϊκό Κριαρά το 1950, με τον Σπύρο Ευαγγελάτο το 1964 και με την παράσταση του «Αμφι-Θεάτρου» του το 1980 στο Αργοστόλι. Για τον πρόδρομο του Νεοελληνικού και θεμελιωτή του Επτανησιακού Διαφωτισμού Βικέντιο Δαμωδό, δεν εξαντλείται στη ζωή και στο έργο του, αλλά αναφέρεται και σε όλους όσοι ασχολήθηκαν και εντρύφησαν μέχρι τώρα στις πρωτοποριακές του θέσεις σε θέματα θρησκευτικά, φιλοσοφικά, κοινωνικά, σε θέματα παιδείας που προετοίμασαν την πνευματική Αναγέννηση του έθνους μας κατατάσσοντάς τον στους Διδασκάλους του Γένους. Για τον Μαρίνο Χαρμπούρη δεν περιορίζεται στο κατόρθωμά του, μιλά όμως και για το βιβλίο «Φιλάδελφος» της Πήτρη Χαρμπούρη και τα αρχεία που δωρήθηκαν στο Κοργιαλένειο Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο, για την πρωτοβουλία του αείμνηστου Προέδρου της Εταιρείας Μελέτης της Ελληνικής Ιστορίας Γεράσιμου Αποστολάτου που με την συνεργασία του Τ.Ε.Ε. γυρίστηκε ντοκιμαντέρ, ανατυπώθηκε το λεύκωμα με το θαυμαστό επίτευγμά του και πραγματοποιήθηκαν εκθέσεις σε Ελλάδα και Ρωσία με ξύλινες μικρογραφίες κατασκευών του μηχανικού έργου του.
Το βιβλίο του Τάκη κοσμείται με φωτογραφίες, έχει κάνει ο ίδιος την επιμέλεια – όπου υπάρχουν τυπογραφικά λάθη έχει επιστρέψει με την πέννα του και έχει κάνει τις σχετικές διορθώσεις-, είναι προσεγμένο, ευανάγνωστο και φέρει την υπογραφή των εκδόσεων Παπαζήση. Στο τέλος δε, ακολουθεί η Βιβλιογραφία ταξινομημένη κατά κεφάλαιο – προσωπικότητα.
Ο Τάκης Δεσαλέρμος, με την διαυγή, δημοσιογραφική του πέννα μάς παραδίδει άλλη μια πολύτιμη εργασία με γνώση και εξακριβωμένα στοιχεία και μάς καθιστά μέτοχους της διαχρονικής και πολυεπίπεδης επίδρασης των ιστορικών προσωπικοτήτων της Κεφαλλονιάς.
