/

Αντώνης Αργυρός: Δέκα Προτάσεις για την Αναθεώρηση του Συντάγματος

Η Τρίτη Ελληνική  Δημοκρατία λειτούργησε ομαλά σε επί πενήντα χρόνια  και το Σύνταγμα  του 1975  άντεξε στους κραδασμούς της Ιστορίας. Έχει πλέον ξεκινήσει η συζήτηση για την αναγκαιότητα και την έκταση ενός νέου αναθεωρητικού διαβήματος. Μία νέα συνταγματική αναθεώρηση είναι κατά την γνώμη μου αναγκαία. Χαρακτηριστικά του νέου συντάγματος πρέπει να είναι η αμοιβαία λογοδοσία  όλων των εξουσιών και η αξιοκρατία και η διαφάνεια λειτουργίας του πολιτεύματος Προτεινόμενες για Αναθεώρηση διατάξεις του Συντάγματος :

1.-Προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων: α) συμπλήρωση των άρθρων 5 και 5Α του Συντάγματος με άρθρο 5β, για την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων και στην ισορροπία των εξουσιών στο ψηφιακό περιβάλλον από την χρήση της τεχνητής νοημοσύνης β)  Στο άρθρο14 Σ να ενταχθεί στην προστασία της ελευθερίας της έκφρασης και του τύπου και το διαδίκτυο.

2.-Ενίσχυση του ρυθμιστικού ρόλου του Προέδρου της Δημοκρατίας:  Με σκοπό την δημιουργία ισορροπίας μεταξύ των αρμοδιοτήτων του Προέδρου της Δημοκρατίας και των εκλεγμένων Κυβερνήσεων:1α)με την εμπλοκή του στην επιλογή των Προέδρων και των μελών των Ανεξάρτητων Αρχών, κατόπιν προτάσεως της ς της Βουλής και   2β) την παραπομπή με πράξη του ΠτΔ σε προληπτικό έλεγχο συνταγματικότητος των νόμων και των ΠΝΠ ,από το ΑΕΔ. 3γ.  Θητεία του ΠτΔ έξη (6) έξη ετών. 4δ. Θα πρέπει να επαναφερθούν ορισμένες αρμοδιότητες που αφαιρέθηκαν από αυτόν με την συνταγματική αναθεώρηση του 1985/1986.

3.-Προληπτικός και κατασταλτικός δικαστικός έλεγχος συνταγματικός έλεγχος των νόμων ,ΠΝΠ και interna corporis της Βουλής, Αναβίβαση του ΑΕΔ σε Συνταγματικό  Δικαστήριο. α)Την δυνατότητα ατομικής προσφυγής στο ΑΕΔ για τον έλεγχο συνταγματικότητος των νόμων και Πράξεων νομοθετικού περιεχομένου (ΠΝΠ) του άρθρου 44§1 του ισχύοντος Συντάγματος. β)Η ενίσχυση του προληπτικού δικαστικού ελέγχου ,όλων των υπό ψήφιση νόμων ,αλλά και κανονιστικών πράξεων προς την κατεύθυνση αποτροπής της θέσης σε ισχύ τυχόν αντισυνταγματικών διατάξεων, με την καθιέρωση προληπτικού ελέγχου συνταγματικότητας των νόμων και την καθιέρωση προληπτικού ελέγχου όλων των κανονιστικών πράξεων, των Πράξεων Νομοθετικού Περιεχομένου και των interna corporis της Βουλής, των κυβερνητικών πράξεων.

γ) Τροποποίηση του άρθρου 74 Συντάγματος-(«Τροπολογίες):  ώστε διάταξη που ψηφίσθηκε κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 74 Συντάγματος, είναι άκυρη μετα απόφαση της  Ολομελείας του Συμβουλίου Επικρατείας, κατόπιν αιτήσεως οιουδήποτε έχει έννομο συμφέρον.

4.-Η απόλυτη καθιέρωση της Δικαστικής Ανεξαρτησίας με λογοδοσία και διαφάνεια:

α)με τις προαγωγές στις κορυφαίες θέσεις των Ανωτάτων Δικαστηρίων μετα απο έκφραση γνώμης   από τις  Ολομέλειες των Ανωτάτων Δικαστηρίων και Απόφαση του υπουργικού Συμβουλίου, τροποποιούμενου σχετικά του άρθρου 90 § 5 Σ.

β) της  απόλυτη συμμόρφωση της Πολιτείας στις αποφάσεις των δικαστηρίων και την

γ) αποφυγή επεμβάσεως με κάθε τρόπο στο έργο της Δικαιοσύνης.

δ)Θεσμοθέτηση του «Ανωτάτου Συμβουλίου της Δικαιοσύνης» που θα είναι και το «Εθνικό Συμβούλιο Μεταρρύθμισης Δικαιοσύνης»[1], δηλαδή ενός συμβουλευτικού οργάνου της Πολιτείας, ήτοι μιας  συντονιστικής επιτροπής από όλους τους λειτουργούς της δικαιοσύνης με θεσμική ιδιότητα (ηγεσίες δικαστηρίων  συνδικαλιστικές οργανώσεις δικαστών, Ολομέλεια Δικηγόρων, Συμβολαιογράφων), που να θέσουν το ζήτημα του τι πρέπει να γίνει για την βελτίωση του όλου συστήματος απονομής της δικαιοσύνης.

ε) Όριο ηλικίας δικαστικών λειτουργών (άρθρο 88 § 5Σ)

Τροποποίηση της διατάξεως με κατάργηση της διάταξης και σκοπό την καθιέρωση νομοθετικά ενιαίου ορίου ηλικίας       ανεξαρτήτως βαθμού του (70)εβδομηκοστού έτους.

στ) Κατάργηση κάθε ελέγχου του Υπουργού Δικαιοσύνης για την άσκηση πειθαρχικής αγωγής κατά δικαστικού λειτουργού, για διαφωνία σε προσαγωγή δικαστικού λειτουργού (άρθρο 91 Σ).

ζ) Το κρίσιμο για την λογοδοσία είναι έλλειψη ουσιαστικής αξιολόγησης όλων και χωρίς εξαίρεση των Ελλήνων δικαστών και των Ανωτάτων που δεν ελέγχονται.

5.-Η κατάργηση κάθε μορφής προνομίου ή ασυλίας για τους βουλευτές και Υπουργούς. Απεμπλοκή της Βουλής από την προκαταρκτική έρευνα και την άσκηση ποινικής δίωξης κατά Υπουργών.

Η τροποποίηση του άρθρου 86 Σ: Όλοι πρέπει να υπάγονται στο φυσικό δικαστή στον οποίο υπάγονται και οι πολίτες η εξαίρεση που πρέπει να υπάρχει όταν υπάρχει ζήτημα που αφορά την άσκηση των καθηκόντων.

Η διάταξη τού άρθρου 62 Σ θα μπορούσε να τροποποιηθεί με την  προσθήκη ότι δεν απαιτείται άδεια και για τα αυτόφωρα κακουργήματα και πλημμελήματα καθώς και για τα αδικήματα που αποτελούν κώλυμα διορισμού δημοσίου υπαλλήλου[2] και ότι απαιτείται πάντοτε η αιτιολογημένη γνώμη του Εισαγγελέα του ΑΠ προκειμένου να διαβιβασθεί αίτημα άρσεως ασυλίας στην Βουλή.

Η ασυλία δεν ισχύει όταν ένας βουλευτής ή Υπουργός καταληφθεί επ’ αυτοφώρω διαπράττων κακούργημα ή πλημμέλημα για το οποίο δεν επιτρέπεται ο διορισμός σε δημοσία θέση. 
Η ρύθμιση του άρθρου 5 παρ 2 του Ν 3126/2003 «η βουλή μπορεί να αναθέτει σε τριμελές γνωμοδοτικό συμβούλιο τον νομικό έλεγχο των στοιχείων της κατηγορίας και την αξιολόγηση της ουσιαστικής βασιμότητας αυτών. Με την ίδια Απόφαση τάσσεται προθεσμία για την ολοκλήρωση του ελέγχου και την παράδοση της γνωμοδότησης στον Πρόεδρο της Βουλής.» είναι   η λύση του προβλήματος που πρέπει να περιληφθεί στην αναθεωρητέα διάταξη. Της καταγγελίας κλπ.   επιλαμβάνεται υποχρεωτικά το γνωμοδοτικό συμβούλιο το οποίο  προτείνει  στην βουλή. Η ανάκριση διεξάγεται από το Συμβούλιο του Ειδικού δικαστηρίου. Η  Βουλή παρέχει την άδεια διώξεως μετα από βούλευμα του  Συμβούλιου του Ειδικού δικαστηρίου.  

Πρέπει να διαφυλαχθεί το δημόσιο συμφέρον, από πολιτικές διώξεις και ψευδείς ή αβάσιμες καταγγελίες.

6.- Ο έλεγχος του «πόθεν έσχες» γίνεται  αποκλειστικά από το Ελεγκτικό Συνέδριο .

7.- Καθιέρωση θεσμού «Γενικού Επιτρόπου της Επικράτειας»: Ανεξάρτητος δικαστικός ελεγκτής νομιμότητας, (ανώτατος εν ενεργεία δικαστικός λειτουργός που θα επιλέγεται απο τις ολομέλειες των ανωτάτων δικαστηρίων εκ περιτροπής  και με τετραετή θητεία) για τη διαφύλαξη της σύννομης και χρηστής διοικητικής δράσης καθώς και την καταπολέμηση της διαφθοράς. Στο Γενικό Επίτροπο της Επικράτειας υπάγονται διοικητικά όλοι οι ελεγκτικοί μηχανισμοί του Κράτους. Ο ρόλος του ελεγκτή νομιμότητος είναι απολύτως διάφορος των αρμοδιοτήτων του ελεγκτικού συνέδριου.

8.- Την αναμόρφωση και θωράκιση του θεσμού των ανεξάρτητων Αρχών, με εμπλοκή και του ΠτΔ

9. Καθιέρωση μόνιμων Αναπληρωτών Υπουργών ή Υφυπουργών: στα Υπουργεία Παιδείας, Άμυνας και Εξωτερικών και επί του Προϋπολογισμού, με 6ετή θητεία και εκλογή τους που θα επιλέγονται από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας ή με αυξημένη πλειοψηφία από την Βουλή και θα έχουν την ευθύνη της συνέχισης της εθνικής πολιτικής.

10.Να καθιερωθεί ασυμβίβαστο μεταξύ υπουργικής και βουλευτικής ιδιότητας. Οι υπουργοί να κωλύονται να είναι υποψήφιοι βουλευτές μετά τη λήξη της θητείας τους, για μια βουλευτική περίοδο.

Κυριακή, 8 Φεβρουαρίου 2026

Εστάλη στην ΟΔΥΣΣΕΙΑ, 8/2/2026 #ODUSSEIA #ODYSSEIA


[1] Η Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων με υπόμνημα της 31-7-2023 στον Υπουργό Δικαιοσύνης πρότεινε: «Θεσμοθέτηση Εθνικού Ινστιτούτου Δικαιοσύνης, δηλαδή ενός οργάνου, το οποίο θα έχει οριζόντια αρμοδιότητα για την καταγραφή των αναγκών των Δικαστηρίων, την υποβολή προτάσεων και  το σχεδιασμό των μέτρων, που πρέπει να λαμβάνει η Πολιτεία προς  βελτίωση των όρων απονομής της Δικαιοσύνης. Προτείνεται δε να  συγκροτείται από ανώτατους Δικαστές όλων των κλάδων της Δικαιοσύνης, αιρετών εκπρόσωπων των Δικαστικών Ενώσεων, εκπροσώπων των Δικηγορικών Συλλόγων, των Δικαστικών Υπαλλήλων και του αρμοδίου Υπουργείου Δικαιοσύνης.»

[2]. Κλοπή, υπεξαίρεση (κοινή και στην υπηρεσία), απάτη, εκβίαση, πλαστογραφία, απιστία δικηγόρου, δωροδοκία, δωροληψία, καταπίεση, απιστία περί την υπηρεσία, παράβαση καθήκοντος, καθ’ υποτροπή συκοφαντική δυσφήμιση, καθώς και για οποιοδήποτε έγκλημα κατά της γενετήσιας ελευθερίας ή οικονομικής εκμετάλλευσης της γενετήσιας ζωής.